Avrupa Komisyonu tarafından "Fit for 55" iklim paketi kapsamında yer alan Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizmasına yönelik olarak yasama süreci tamamlanan SKDM Mevzuatı, 16 Mayıs 2023 tarihli ve L 130/52 sayılı AB Resmi Gazetesi'nde yayımlanmıştır.

Bu çerçevede, yalnızca raporlama yükümlülüklerinin yerine getirileceği geçiş dönemi 1 Ekim 2023 tarihi itibarıyla uygulanmaya başlayacaktır.

Konuya ilişkin olarak AB Komisyonu tarafından yayımlanan soru-cevap belgesi ekte sunulmaktadır.

Öte yandan, geçiş dönemi raporlama yükümlülüklerine dair usul ve esasları belirleme çalışmaları da Komisyon tarafından yürütülmektedir.

Bu kapsamda, geçiş dönemi raporlama yükümlülüklerini ortaya koyan ikincil mevzuat önerisi ve eklerine ilişkin Komisyon tarafından bir kamu istişare süreci başlatılmıştır.

Yazı ekinde yer alan taslak düzenlemeye aşağıdaki linkten de ulaşılabilmekte olup; görüşlerinizin aynı link üzerinden 11 Temmuz'a kadar AB Komisyonuna iletilmesi mümkündür.

https://ec.europa.eu/info/law/better-regulation/have-your-say/initiatives/13873-The-reporting-obligations-during-the-transitional-period-of-the-carbon-border-adjustment-mechanism_en

Söz konusu taslak mevzuata ilişkin görüşlerinizin hem link üzerinden Komisyona gönderilmesinden hem de bilgi amaçlı Ticaret Bakanlığına gönderilmek üzere 3 Temmuz Pazartesi mesai bitimine tarihine kadar samsuntb@tobb.org.tr adresine iletilmesinden memnuniyet duyulacaktır.

Ayrıca Ticaret Bakanlığının TOBB’a ilettiği yazıda; kurumsal sürdürülebilirlik konusunda gerekli özeni gösterme yükümlülüğüne (corporate sustainability due diligence) ilişkin Direktif taslağının yasama sürecinin de devam ettiği bildirilmektedir.

Taslakta aşağıdaki unsurlara yer verilmektedir:

• Şirketlerin; faaliyetlerinin çocuk işçiliği, kölelik, emek sömürüsü, kirlilik, çevresel bozulma ve biyolojik çeşitlilik kaybı gibi insan hakları ve çevre üzerindeki olumsuz etkilerini tespit etmeleri ve gerektiğinde önlemeleri, sona erdirmeleri veya hafifletmeleri gerekecektir.

• Sadece tedarikçiler değil, aynı zamanda satış, dağıtım, nakliye, depolama, atık yönetimi ve diğer alanlar da dahil olmak üzere değer zinciri ortakları da etkilerini izlemek ve değerlendirmek zorunda kalacaklardır.

• Finansal hizmetler de dahil olmak üzere, sektörleri ne olursa olsun; - 250'den fazla çalışanı ve dünya çapında 40 milyon avronun üzerinde cirosu olan AB merkezli şirketler, - 500'den fazla çalışanı ve dünya çapında 150 milyon avronun üzerinde cirosu olan şirketler, -Cirosu 150 milyon avronun üzerinde olan AB üyesi olmayan ülke şirketlerinin de, cirolarının en az 40 milyon Avro'su AB'de elde edilmişse kapsama alınması beklenmektedir.

• Yaptırımlar ve denetim mekanizması açısından kurallara uymayan şirketler zararlardan sorumlu olacaktır ve ulusal denetim makamları tarafından yaptırıma tabi tutulabileceklerdir.

• Yaptırımlar; ifşa etme, mallarının piyasadan çekilmesi veya dünya çapındaki net cirosunun en az %5'i kadar para cezası gibi önlemleri içerecektir.

• Kurallara uymayan AB üyesi olmayan ülke şirketlerinin AB'de kamu ihalelerine girmesi yasaklanacaktır.

Üye devletler teklife ilişkin pozisyonlarını Kasım 2022'de kabul etmiştir. Parlamento'nun tutumunu benimsemesinin ardından, mevzuatın nihai metni üzerinde müzakerelerin başlaması beklenmektedir.